Επηρεάζει η βακτηριακή μόλυνση την επιτυχία της εμφύτευσης;

Τα οδοντικά εμφυτεύματα έχουν φέρει επανάσταση στον τρόπο με τον οποίο αποκαθιστούμε τα δόντια που λείπουν. Χάρη στις εξελίξεις στις χειρουργικές τεχνικές και τα υλικά εμφυτευμάτων, η σύγχρονη οδοντιατρική εμφυτευμάτων έχει γίνει μια προβλέψιμη και αποτελεσματική θεραπευτική επιλογή. Ωστόσο, όπως συμβαίνει με κάθε χειρουργική επέμβαση, τα εμφυτεύματα δεν είναι άτρωτα σε επιπλοκές. Ένας πιθανός παράγοντας κινδύνου που ερευνάται είναι η βακτηριακή μόλυνση κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης.

Οι ορθοπεδικοί χειρουργοί έχουν αναγνωρίσει εδώ και καιρό τη σχέση μεταξύ χειρουργικής μόλυνσης και αποτυχίας εμφυτεύματος. Αλλά μπορεί να ειπωθεί το ίδιο για τα οδοντικά εμφυτεύματα που τοποθετούνται στην στοματική κοιλότητα – ένα φυσικά πλούσιο σε βακτήρια περιβάλλον; Αυτό το άρθρο εξετάζει τις τρέχουσες προκλινικές μελέτες για να εξετάσει εάν η βακτηριακή μόλυνση κατά τη στιγμή της τοποθέτησης του εμφυτεύματος μπορεί να επηρεάσει την οστεοενσωμάτωση και τη μακροπρόθεσμη επιτυχία του εμφυτεύματος.

Κατανόηση του Κινδύνου Μόλυνσης

Τα οδοντικά εμφυτεύματα τοποθετούνται σε έναν χώρο που κατοικείται από εκατοντάδες βακτηριακά είδη. Ακόμα και σε χειρουργικά αποστειρωμένο περιβάλλον, παράγοντες όπως η έκθεση στο σάλιο και η αερομεταφερόμενη μόλυνση μπορεί να εισαγάγουν βακτήρια στην επιφάνεια του εμφυτεύματος. Μόλις εκτεθεί, το εμφύτευμα μπορεί να αναπτύξει ένα πλούσιο σε πρωτεΐνες φιλμ που διευκολύνει την βακτηριακή προσκόλληση και τον σχηματισμό βιοφίλμ. Αυτά τα βιοφίλμ είναι γνωστό ότι είναι ιδιαίτερα ανθεκτικά τόσο στην ανοσολογική απόκριση του ξενιστή όσο και στους αντιμικροβιακούς παράγοντες.

Ενώ τα ορθοπεδικά εμφυτεύματα τοποθετούνται σε αποστειρωμένα διαμερίσματα σώματος, τα οδοντικά εμφυτεύματα εγκαθίστανται απευθείας στην στοματική κοιλότητα, καθιστώντας τα μοναδικά ευάλωτα. Αυτό εγείρει την ανησυχία: θα μπορούσε ακόμη και η ελάχιστη έκθεση σε βακτήρια να θέσει σε κίνδυνο την επιτυχία των εμφυτευμάτων;

Στόχος της Ανασκόπησης

Αυτή η συστηματική ανασκόπηση είχε ως στόχο να διερευνήσει εάν η βακτηριακή μόλυνση κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης εμφυτευμάτων επηρεάζει την οστεοενσωμάτωση ή τα κλινικά αποτελέσματα. Η εστίαση ήταν σε προκλινικές μελέτες που μόλυναν σκόπιμα εμφυτεύματα πριν από την εισαγωγή για την προσομοίωση κινδύνων στον πραγματικό κόσμο.

Επιλογή και Μέθοδοι Μελέτης

Διεξήχθη δομημένη βιβλιογραφική αναζήτηση χρησιμοποιώντας PubMed, Cochrane Library, Scopus και Embase. Συμπεριλήφθηκαν μελέτες εάν αφορούσαν:

Ζωικά ή ανθρώπινα μοντέλα,

Βακτηριακή μόλυνση κατά τη στιγμή της τοποθέτησης εμφυτεύματος,
Ομάδα ελέγχου με μη μολυσμένα εμφυτεύματα,
Μετρηθέντα αποτελέσματα όπως η επιβίωση του εμφυτεύματος, η επαφή οστού-εμφυτεύματος (BIC) ή η βιομηχανική σταθερότητα.
Μετά την πλήρη εξέταση 2.046 άρθρων και την πλήρη ανασκόπηση 29, συμπεριλήφθηκαν πέντε προκλινικές μελέτες σε ζώα. Ωστόσο, λόγω της υψηλής μεταβλητότητας στο σχεδιασμό της μελέτης και του υψηλού κινδύνου μεροληψίας, η μετα-ανάλυση δεν ήταν δυνατή.

Σύνοψη Συμπεριλαμβανόμενων Μελετών

Εμφυτεύματα με τραχιά επιφάνεια μολυσμένα με Aggregatibacter actinomycetemcomitans τοποθετήθηκαν σε αρουραίους. Έξι εβδομάδες αργότερα, η ακτινολογική ανάλυση έδειξε σημαντικά μικρότερο όγκο οστού γύρω από μολυσμένα εμφυτεύματα σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου.

Ivanoff et al. (1996)

Τα μηχανικά επεξεργασμένα εμφυτεύματα εκτέθηκαν σε μόλυνση μαλακών ιστών σε κουνέλια πριν από την τοποθέτησή τους. Παρόλο που δεν υπήρξε απώλεια εμφυτεύματος, δεν παρατηρήθηκαν σημαντικές διαφορές στο BIC ή στην οστική επιφάνεια εντός των νημάτων μετά από 12 εβδομάδες.

Oosterbos et al. (2002)

Τα κουνέλια έλαβαν εμφυτεύματα μολυσμένα με ποικίλα επίπεδα Staphylococcus aureus. Οι μετρήσεις του BIC και της οστικής επιφάνειας αποκάλυψαν ασυνεπή αποτελέσματα σε όλα τα επίπεδα μόλυνσης και τις επιφάνειες των εμφυτευμάτων.

Yuan et al. (2014)

Σαράντα εμφυτεύματα με διαφορετικές επιφάνειες (μηχανικά επεξεργασμένα, οξειδωμένα, αμμοβολημένα, επικαλυμμένα με υδροξυαπατίτη) μολύνθηκαν με Prevotella intermedia. Παρά τον καθαρισμό, παρέμειναν υπολειμματικά βακτήρια. Τα μολυσμένα εμφυτεύματα με τραχιά επιφάνεια είχαν σημαντικά χαμηλότερες τιμές BIC και ροπής σε σύγκριση με τους μάρτυρες.

Bonsignore et al. (2013)

Πάνω από 500 εμφυτεύματα μηριαίου οστού ποντικού μολύνθηκαν με λιποπολυσακχαρίτες (LPS). Τα εμφυτεύματα με υψηλότερη έκθεση σε LPS εμφάνισαν μειωμένο BIC και χαμηλότερη αντοχή σε έλξη, υποδηλώνοντας μειωμένη μηχανική σταθερότητα.

Περιορισμοί των Τρεχόντων Δεδομένων

Και οι πέντε μελέτες ήταν προκλινικές και αξιολογήθηκαν ως υψηλού κινδύνου μεροληψίας λόγω ζητημάτων όπως η έλλειψη τυφλοποίησης, οι ασυνεπείς μεθοδολογίες ή η κακή αναφορά. Πρόσθετες ανησυχίες περιλαμβάνουν:

Διαφορετικές επιφάνειες και σχέδια εμφυτευμάτων,

Παραλλαγές στους χρησιμοποιούμενους βακτηριακούς ρύπους,
Έλλειψη τυποποίησης στη μέτρηση των αποτελεσμάτων (π.χ., πάχος της τομής εδάφους),
Σύντομες περίοδοι παρακολούθησης (κυρίως κάτω των 12 εβδομάδων).
Κλινικά Συμπεράσματα
Ενώ η ποιότητα των τρεχόντων δεδομένων είναι χαμηλή, ορισμένα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η βακτηριακή μόλυνση, ιδιαίτερα σε τραχιές επιφάνειες, θα μπορούσε να επηρεάσει την οστεοενσωμάτωση. Αυτό το φαινόμενο φαίνεται πιο έντονο όταν τα βακτηριακά βιοφίλμ έχουν ήδη δημιουργηθεί πριν από την τοποθέτηση.

Είναι ενδιαφέρον ότι καμία μελέτη δεν διαπίστωσε αυξημένο ποσοστό πρόωρης απώλειας εμφυτεύματος λόγω μόλυνσης, αλλά η μειωμένη BIC και η δύναμη ροπής μπορεί να υποδηλώνουν μακροπρόθεσμη ευπάθεια.

Μέχρι να είναι διαθέσιμα πιο αξιόπιστα δεδομένα, η ασφαλέστερη κλινική προσέγγιση είναι η ελαχιστοποίηση του κινδύνου μόλυνσης κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης:

Διατήρηση αυστηρών πρωτοκόλλων αποστείρωσης,
Ελαχιστοποίηση της επαφής του σάλιου με τα εμφυτεύματα,
Λάβετε υπόψη τις ιδιότητες της επιφάνειας κατά την επιλογή εμφυτευμάτων για ασθενείς υψηλού κινδύνου.